Презентация на тему: ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:

ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
Генді аурулардың жіктелуінің 3 принципі белгілі:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
Генді ауруларға тәуелді сипаттамалар:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:
1/48
Средняя оценка: 4.4/5 (всего оценок: 93)
Код скопирован в буфер обмена
Скачать (37090 Кб)
1

Первый слайд презентации

ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы: « Гендік аурулар ». Мамандығы: 5В130100 «Жалпы медицина» Курс: 1 Уақыты: 50 мин. Дәріскер: б.ғ.к. Есілбаева Б.Т.

Изображение слайда
2

Слайд 2

Тақырыбы: “Гендік аурулар”. Мақсаты: Адамдағы көп кездесетін гендік аурулардың симптоматикасын және этиологиясын оқып білу. Дәрістің жоспары: Гендік аурулардың негізгі сипаттамалары. Көп кездесетін гендік аурулардың сипаттамасы. Генді аурулардың таралу себептері.

Изображение слайда
3

Слайд 3: Генді аурулардың жіктелуінің 3 принципі белгілі:

Генетикалық – барлық аурулар аутосомды-доминантты, аутосомды-рецессив- ті, Х-тіркес, У-тіркес және митохондриальді болып бөлінеді. 2. Клиникалық – тұқымқуалайтын жүйке аурулары, эндокринді, көз және т.б. Бұл гендік аурулар әртүрлі индивидтерде әртүрлі мүшелерді зақымдайды. 3. Патогенетикалық – негізгі патогенетикалық звеноның зақымдалуына байланысты.

Изображение слайда
4

Слайд 4

Алғашқы өнімдердің қызметінің маңыздылығына байланысты генді аурулар бөлінеді: Энзимопатия - (ферментті жүйенің тұқымқуалауы ферментті жүйенің). Гемоглобинопатия - (қан дефектілері). 3. Коллагеноздар – (құрылымды ақуыздардың дефектісі).

Изображение слайда
5

Слайд 5

4. Биохимиялық дефектісі анықталынбаған генді аурулар. 5. Лизосомальді ферменттің жетіспеушілігіне байланысты аурулар (лизосомальді). 6. Митохондриальді аурулар 7. Пероксисомды аурулар.

Изображение слайда
6

Слайд 6

Энзимопатиялар Фенилкетонурия Галактоземия Гемолитикалық анемияға алып келетін дефекті эритроциттер.

Изображение слайда
7

Слайд 7

Энзимопатия варианттары : 1. Көмірсулардың зат алмасуының д ефектері. Галактоземия – лактозаны қабылдамаушылық. Аутосомды-рецессивті ауру. Сүтте лактозаның құрамы шамамен 7% құрайды. Лактозаның зат алмасуына лактаза ферменті қатысады, ол дисахаридті ыдыратады. Кейбір адамдарда лактаза жеткілікті синдезделмейді, сондықтанда сүтті қабылдай алмайды. Жаңа туылған балаларда бұл ауру ауыр түрде іштің кебуіне, диареяға және спазмдарға алып келеді.

Изображение слайда
8

Слайд 8

2. Аминқышқылдардың зат алмасуының д ефектері Фенилкетонурия- аутосомды рецессивт і Клиникалық көрінісі : тремор, ұстамалар, микро- цефалия, ойлау қаб і леті төмен, « тышқан иіс ». Себебі : Фенилаланингидроксилаза ферментінің жетіспеушілі - гінен, фенилаланиннің тирозинге өтуінің бұзылы - сына алып келеді.

Изображение слайда
9

Слайд 9

Энзимопатиялардың басқа түрлері : Липидтердің зат алмасуының дефектері ( сфинголипидоздар ) Витаминдердің зат алмасуының дефектері ( гомоцистинурия ) Азоттық негіздердің биосинтезінің дефектері ( синдром Леша- Найхан ) Гормондардың биосинтезінің дефектері ( тестикулярлы феминизация )

Изображение слайда
10

Слайд 10

Гемоглобинопатиялар 1. Орақ тәрізді жасушалық анемия, аутосомды-рецессивті ауру. Себебі - β глобиннің геніндегі нүктелік мутация. Тропикалық аймақта таралған. Созылмалы анемияда көптеген асқынулар болады, жүректің, бауырдың бұзылыстары бар және көптеген әртүрлі инфекциялар.

Изображение слайда
11

Слайд 11

2. Талассемия – аутосомды-рецессивті ауру, ауырлығы әртүрлі дәрежедегі анемия. Себебі – α немесе β глобиндік гендердегі мутация. Жілік-мидан тыс бауырда және көкбауырдағы қан жасалумен сипатталады, нәтижесінде бұл мүшелердің өлшемі өте қатты ұлғайып кетеді. Сонымен бірге әртүрлі инфекциялар қосылады.

Изображение слайда
12

Слайд 12

Коллагеноздар – негізінде коллагеннің синтезделуі мен ыдырау дефектілері, дәнекерлеуші ұлпалардың негізгі компоненті жатады (Марфан синдромы, Элерс ферментті жүйенің - Данло синдромы, толық емес остеогенез). ферментті жүйенің

Изображение слайда
13

Слайд 13

Коллаген – адамның дәнекерлеуші ұлпасының негізгі компоненті. Сүйектерде және шеміршектерде ақуыздың 60% -ын, терінің құрғақ массасының, тіс ұлпасының және байланыстарының 50-90%-ын құрайды. Дәнекерлеуші ұлпаның келесі негізгі компоненті – фибриллин, көп қызметті атқаратын ақуыз, жасушадан тыс матрикстің микрофибрилдің құрылымдық компоненті болып табылады.

Изображение слайда
14

Слайд 14

Марфан синдромы – аутосомды-доминантты ауру, дәнекерлеуші ұлпа ауруы (фибриллин генінде мутация). Кездесу жиілігі: 1:10 000 – 20 000. Клиникалық көріністер : Арахнодактилия, бойы ұзын, аяқтары ұзын, омыртқа деформациясы (сколиеоз), шығыңқы «тауық көкіректі», май табан және бұлшық ет гипотониясы. 2. Көз бұршағы өзгерген, миопия (близорукость), көздің торлы қабығының бөлінуі. 3. Жүрек жұмысының бұзылысы, шап жарығы (паховая грыжа).

Изображение слайда
15

Слайд 15

Изображение слайда
16

Слайд 16

Изображение слайда
17

Слайд 17

Изображение слайда
18

Слайд 18

Синдром Элерса-Данло – аутосомды-доминантты, бірақ кейбір түрлері аутосомды-рецессивті және Х-тіркес рецессивті, дәнекерлеуші ұлпа ауруы. Бұл генетикалы, биохимиялы және клиникалы әртүрлі дәнекерлеуші ұлпа ауруының топтары. 6-типі анықталған. Клиникалық сипаттамасы : Коллаген синтезінің бұзылысынан дәнекерлеуші ұлпаның өте қатты созылыңқылығы (бет терісі, шынтақ, тізе, бұғана аймағы), қанталау. Буындар – шынашақ саусақтың 90 градусқа және одан да жоғары градусқа майысуы, тізе буынының 10 градус және одан жоғары градусқа майысуы.

Изображение слайда
19

Слайд 19

Изображение слайда
20

Слайд 20

Изображение слайда
21

Слайд 21

Крузон синдромы – каспаз генінің дефектісі. Клиникасы: шығыңқы көз, қыли көз, үстіңгі еріні қысқа, жоғарғы жақ сүйегінің бұзылысы, омыртқасы қисайған (дизостоз).

Изображение слайда
22

Слайд 22

Иондық каналдардың, рецепторлардың және құрылымдық ақуыздардың дефектерімен байланысты, аурулар 1. М уковисцидоздың себебі ( кистоздық фиброз) - тасымалдаушы қызмет атқаратын CFTR (cystic fibrosis transductance regulator) ақуызының дефектісі аутосомды-рецессивті ауру, жаңа туылған нәрестелерде көріну жиілігі 1:2500. Аутосомды-рецессивті.

Изображение слайда
23

Слайд 23

М уковисцидоз кезінде бұл ақуыз жасушаның цитоплазмасында қалады, қалыпты жағдайда бұл ақуыз плазмалеммаға орналасуы керек. Негізгі симптомы: тыныс алуының қиындауы, жиі ауыр ұйқы безінің былшыраққа (слизь) толған респираторлық инфекциялары, (тамақтың қорытылуына кедергі болады). Барлық симптомдар ағзаның бездік жасушаларының және экзокриндік бездерінің бұзылысы, нәтижесінде құрамы өзгерген қою түзінділер (секрет) бөлінеді.

Изображение слайда
24

Слайд 24

Изображение слайда
25

Слайд 25

Европада 1 :2500, ал Африкада – 1:100 000

Изображение слайда
26

Слайд 26

2. Ахондроплазия. Аутосомды-доминанты ауру, фибробластардың өсу факторына жауап беретін рецептордың дефектісі.

Изображение слайда
27

Слайд 27

Ахандроплазия Жиілігі 1:100000. Сүйек жүйесінің ауруы, шеміршек ұлпасы дамуының анома лиясы, әсіресе эпифизде ( ішкі секрецияларда ), аяқ қол және дененің пропор циональді емес қатынасы, бойы аласа, өзіндік бет әлпеті. Орташа әйелдердің бойының ұзындығы – 124см, ал еркектерде – 131 см

Изображение слайда
28

Слайд 28

Бұлшық ет дистрофиясы немесе миопатия Дюшенна Х-тіркес рецессивті ауру, ұл балаларда кездеседі (1-5 жаста). Клиникалық көріністері: жиі құлау, «үйрек жүрісті», аяқтың балтыр ет гипертрофиясы, соңынан сан бұлшық етінің, қол иық және жамбас белдерінің атрофиясы, интеллектің төмендеуі.

Изображение слайда
29

Слайд 29

Изображение слайда
30

Слайд 30

Миотониялық дистрофия – аутосомды-доминантты ауру. Клиникалық көріністері : әлсіз бұлшық-ет, катаракта, жүрек аритмиясы, қасқалық, ойлау қабылеті төмендейді, қолдарының бұлшық еттері, тілінің, жақтарының тырысулары, бұлшық ет жасушаларының ісінуі, сөйлеу және жұту бұзылыстары, 50-60 жаста өлімге әкеледі. Көріну жиілігі 1:10000.

Изображение слайда
31

Слайд 31

Изображение слайда
32

Слайд 32

Бұлшық ет дистрофиясы немесе миопатия Дюшенна Х-тіркес рецессивті ауру, ұл балаларда кездеседі (1-5 жаста). Клиникалық көріністері: жиі құлау, «үйрек жүрісті», аяқтың Балтыр ет гипертрофиясы, соңынан сан бұлшық етінің, қол иық және жамбас белдерінің атрофиясы, интеллектің төмендеуі.

Изображение слайда
33

Слайд 33

Изображение слайда
34

Слайд 34

Нейрофиброматоз- нерв жүйесінің көпжүйелі ауруы. Шеткері және орталық нерв жүйелерінің патологиялық процессі. Диагностика қойылады, егер : Ашық қоңыр түсті пигментті дақтар. Нейрофибромалар дененің кез-келген жерінде пайда болады, және тері жүйелерін де қамтиды. 3. Нейрофибромның саны бірнеше мыңға дейін жетеді (салмағы 15 кг-ға дейін). 4. Жиілігі 1:3500-4000.

Изображение слайда
35

Слайд 35

Изображение слайда
36

Слайд 36: Генді ауруларға тәуелді сипаттамалар:

Клиникалық көріністердің ерекшеліктері. Генетикалық гетерогенділік. Аурудың көріну жасы. 4. Өмір сүру ұзақтығының қысқаруы.

Изображение слайда
37

Слайд 37

К линикалық көрсеткіштердің ерекшеліктері - Генді аурулардың көп түрде көрінуі. Патологиялық процеске көптеген ұлпалар және мүшелер ұшырайды (коллагеноздар). 2. Генетикалық гетерогенділік – генді аурулардың көрінуі байланысты болады: - Әртүрлі локустағы мутациямен; - Бір локустағы әртүрлі мутациямен (туа біткен мылқаулық -35 варианты көрінеді)

Изображение слайда
38

Слайд 38

3. Генді аурулардың жасына байланысты көрінуі: - 25 % - эмбриогенездің ерте этаптарында дамиды. - 45% - жынысты қабылеті біткенге дейін. - 20% жас кезеңде. 10% егде кезеңде.

Изображение слайда
39

Слайд 39

4. Өмір сүру ұзақтығының қысқаруы : Генді ауру пайда болғаннан кейін, ауру ағынының ауыр түрде өтуі және және көріну жиілігінің қарқындауы жүреді, ол өмір сүру ұзақтығының қысқаруына алып келеді.

Изображение слайда
40

Слайд 40

Генді аурулардың таралу жиілігі: жоғары, 1:10000 жаңа туған нәрестеге ; орташа, 1:10000-40000 жаңа туған нәрестеге; төмен, 1:40000 және жоғары жаңа туған нәрестеге.

Изображение слайда
41

Слайд 41

Генді аурулардың таралу себептері: Мутационды процесс; Миграция; Қандас туыстар арасындағы неке; Сұрыптау; Гендер дрейфі; Негізгі эффект.

Изображение слайда
42

Слайд 42

- Миграция (эмиграция және иммиграция): Әлеуметтік және экономикалық себептерге байланысты болады. Миграция кезінде, популяциядағы әртүрлі некеге отыруда гендер ағыны пайда болады және генотипті жиынтық өзгереді. Гендер дрейфі – бұл популяциядағы аллельдер жиілігінің кездейсоқ өзгеруі (Райта эффектісі). Популяция санының жоғарылауына немесе төмендеуіне алып келеді.

Изображение слайда
43

Слайд 43

Негізгі эффект немесе Майру эффектісі – бір немесе бірнеше адам кейбір гендердің таралуына себепкер болады (Америкадағы Китайлық эмигранттар Америке, амиша сектасы).

Изображение слайда
44

Слайд 44

Сұрыптау – әртүрлі генотиптердің жоғары дейгейде туылуы және өлімі популяция- дағы аллелдердің әртүрлі концентрация- сына алып келеді. Сұрыптау қоршаған орта жағдайына, даралардың элиминациясы осы жағдайға бейімделуіне байланысты болады (Дюшенна миопатиялы балалар бейімсіз, гемофилия, ахондроплазия, нейрофиброматоз).

Изображение слайда
45

Слайд 45

Изоляция – популяция санының төмендеуіне алып келеді (географиялық, религиозды, әлеументті). Инбридинг – яғни, қандас туыс арасындағы некелер дәрежесі жоғарылайды.

Изображение слайда
46

Слайд 46

Қандас туыстар арасындағы неке Бөлінеді: Инцесті немесе тиым салынған некелер. Бұл туыстар арасындағы неке. 1-ші дәрежелі (әкесі-қызы, ағасы-қарындасы). 2. Қандары өте жақын туы арасындағы байланыс - (туыстас ағалар мен қарындастары, дяди-тети, племянниктер).

Изображение слайда
47

Слайд 47

Инбридинг – гомозигота санының жоғарылауына алып келеді және аутосомды-доминантты немесе аутосомды-рецессивті патологиялы балалардың туылу мүмкіндігі жоғарылайды. Мысалдар: Ихтиоз –неродственный брак -1:1000000, родственный брак – 1:16000; Микроцефалия – 1:77000, 1:4000; Альбинизм -1:40000, 1: 3000.

Изображение слайда
48

Последний слайд презентации: ҚММУ Молекулярлық биология және медициналық генетика кафедрасы Дәріс Тақырыб ы:

Бақылау сұрақтары: Алғашқы патологиялық эффектердің варианттарын сипаттаңыз. Миссенс-эффект дегеніміз не және оның салдары. Генді ауруларды сипаттау ерекшеліктерін атаңыз.

Изображение слайда