Презентация на тему: Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және

Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және
1/20
Средняя оценка: 4.4/5 (всего оценок: 57)
Код скопирован в буфер обмена
Скачать (1138 Кб)
1

Первый слайд презентации

Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және информатика кафедрасы Биологиялық мембраналар пассивті тасымалдаудың негізгі механизмдері. Бейэлектролиттердің тасымалдануы. Орындаған: Оразқазықызы Ұ 1-014топ ОМ студенті Қабылдаған: Букеев С Тақырыбы:

Изображение слайда
2

Слайд 2

ЖОСПАР: Биологилық мембрана. Биологиялық мембраналар арқылы пассивті және белсенді тасымалдау ұғымдары. Пассивті тасымалдау механизмдері. Бейэлектрлердің тасымалдану механизмдері. Мақсаты: Мембрананың потенциялдарының генезінің физикалық – физикалық-химиялық механизмдерін түсіндіру. Биологиялық мембраналар арқылы пассивті, бейэлектрлердің тасымалдану механизмін талдау

Изображение слайда
3

Слайд 3

Биологиялық мембрана — жасушаның және жасуша ішіндегі бөлшектердің (ядро, митохондрии, хлоропластар, пластидтер) бетінде орналасқан молекулалық мөлшердегі (қалыңдығы 5 — 10 нм), ақуызды-липидтік құрылымды жұқа қабықша. 1902 ж. неміс ғалымы Э. Овертон мембрананың құрамында май тектес заттар болады деген пікір айтты.1926 ж. америкалық биологтар Э. Гортер мен Ф.Грендел адам эритроцитінің қабықшасынан сол затты бөліп шығарды.Ал 1935 ж. ағылшын ғалымдары Л.Даниелли мен Г.Даусон және америкалық биолог Дж. Робертсон биологиялық мембрананың құрылымдық моделін ұсынды. Кейін электрондық микроскоп және рентгендік анықтау әдістерін қолдану нәтижесінде жасушаның барлық бөліктеріндегі биологиялық мембрана табиғатының ұқсас болатыны анықталды. Биологиялық мембрана

Изображение слайда
4

Слайд 4

Мембрананың құрылымын зерттеуге арналған физикалық әдістер Рентген сәулелердің дифракциясы Элетрондық микроскоп әдісі Дифракционды тор Қатырып – ою әдісі

Изображение слайда
5

Слайд 5

ПАССИВТІ ЖӘНЕ БЕЛСЕНДІ ТАСЫМАЛДАУ ҰҒЫМДАРЫ Биологиялық мембрананың липидті биқабатының іші гидрофобты болады, сондықтан ол көптеген полярлы молекулалар үшін өткірлігі төмен бөгет болып табылады. Бұл қасиеттің арқасында клетканың құрамының тұрақтылығы қамтамасыз етіледі. Кейбір клеткалар суда еритін молекулаларды тасымалдау жолдарды құрайды. Клеткада өтетін бірқатар процесстер (АТФ синтезі, қозу, иондық және су құрамын сақтау) заттың мембрана арқылы тасымалдауымен байланысты. Нейтралды молекулалар мен иондардың тасымалдауының екі типі болады – белсенді және пассивті. Белсенді тасымалдау АТФ молекуланың гидролизінің немесе митохондриялардың дем алу (тыныс) тізбегінен электронды көшіру есебінен химиялық энергияның жұмсалуымен жүреді. Пассивті тасымалдау үшін химиялық энергия жұмсалмайды. Ол диффузия есебінен жүзеге асырылады. Пассивті тасымалдаудың механизмдерің қарастырайық. Судың тасымалдауы және әрекет потенциалы тараған кездегі жүйке талшықтарының цитоплазмалық мембранасы арқылы натрий және калий иондарының тасымалдауы пассивті тасымалдаудың белгілі мысалдары болып табылады. Тыныштық жағдайындағы клеткада өткірлікпен байланысты иондар жоғалады, патология жағдайында өткірлік өседі.

Изображение слайда
6

Слайд 6

Бәсең тасымал Бәсең тасымал – заттардың электро химиялық потенциялының көп мәні жағынан аз мәні жағына қарай тасылуы Бәсең тасымал Гиббс энергиягиясының азаюымен жүреді, сондықтан бұл процесс энергия жоғалтпай өз бетімен жүре алады. Бәсең тасымал кезінде зат ағыны тығыздығы j Теорелл теңдеуіне бағынады: Мұнда U- бөлшектер қозғалғыштығы, С-концентрация, ал “-” таңбасы Тасылу шамасының азаю бағытына қарай жүретіні көрсетеді.

Изображение слайда
7

Слайд 7

МЕМБРАНА АРҚЫЛЫ ЗАТТАРДЫҢ ПАССИВТІ ТАСЫМАЛДАУДЫҢ МЕХАНИЗМДЕРІ Клеткалық мембраналар арқылы пассивті тасымалдаудың келесі түрлері бар ОСМОС ФИЛЬТРАЦИЯ ДИФФУЗИЯ ҚАРАПАЙЫМ (тасымалдағыш) БӘСЕҢ ТАСЫМАЛ ЖЕҢІЛДЕТІЛГЕН Липидті биқабат арқылы Биқабат қуыстары Ақуыз қуыстары Қозғалатын тасығышпен Бекітілген тасығышпен

Изображение слайда
8

Слайд 8

Тасымалдаудың бұл түрлерін үш топқа біріктіруге болады: ҚАРАПАЙЫМ ДИФФУЗИЯ. САҢЫЛАУЛАР АРҚЫЛЫ ТАСЫМАЛДАУ ТАСЫМАЛДАУШЫЛАРДЫҢ КӨМЕГІМЕН ТАСЫМАЛДАУ (қозғалмалы тасымалдаушы, эстафеталық тасымалдау) Тасымалдау механизмдеріне тәуелді екі топ болады: Әр молекула басқа молекулалардан тәуелсіз тасымалданады және концентрациялық қанықтану эффектісі болмайды (қарапайым диффузия және саңылаулар арқылы тасымалдау, сүрет 2, а, б) Тасымалдау молекула тасымалдаушымен байланысқаннан кейін жүзеге асырылады және концентрациялық қанықтану эффекті байқалады (сүрет 2в). Сүрет 2. Мембраналар арқылы иондардың пассивті тасымалдауы. А—бүкіл биологиялық мембраналар; Б—жүйке және бұлшық ет талшықтарының қозған цитомембраналары; В — модельді мембраналар (ионофорлы антибиотиктардың қатысуымен). (Ю.А. Владимиров және басқалар, 1983) Зарядпен байланысты зарядталмаған молекулалардың пассивті тасымалдауы және электролиттердің пассивті тасымалдауы болады.

Изображение слайда
9

Слайд 9

Тасымалдау механизмдеріне тәуелді екі топ болады: Әр молекула басқа молекулалардан тәуелсіз тасымалданады және концентрациялық қанықтану эффектісі болмайды (қарапайым диффузия және саңылаулар арқылы тасымалдау, сүрет 2, а, б) Тасымалдау молекула тасымалдаушымен байланысқаннан кейін жүзеге асырылады және концентрациялық қанықтану эффекті байқалады (сүрет 2в). Сүрет 2. Мембраналар арқылы иондардың пассивті тасымалдауы. А—бүкіл биологиялық мембраналар; Б—жүйке және бұлшық ет талшықтарының қозған цитомембраналары; В — модельді мембраналар (ионофорлы антибиотиктардың қатысуымен). (Ю.А. Владимиров және басқалар, 1983) Зарядпен байланысты зарядталмаған молекулалардың пассивті тасымалдауы және электролиттердің пассивті тасымалдауы болады.

Изображение слайда
10

Слайд 10

ОСМОС ОСМОС – жартылай өтімді мембрана арқылы (ерітілген зат үшін өтімді емес, су үшін өтімді) су молекулаларының ерітілген зат концентрациясы аз жерден көп жерге қарай басымдылықпен қозғалысы. Осмос – шын мәнінде судың концентрациясы аз жерден су концентрациясы көп жерге қарай жүретін қарапайым деффузия. Осмостың көптеген биологиялық құбылыстарда ролі үлкен. Осмос құбылысы гипотоникалық ертінділердегі эритроциттер гемолизінің шарты.

Изображение слайда
11

Слайд 11

ФИЛЬТРАЦИЯ ФИЛЬТРАЦИЯ деп мембранадағы қуыс арқылы қысым градиентінің әрекетінен ертіндінің қозғалуын айтады. Фильтрация кезінде тасылу жылдамдығы Пуазейль заңына бағынады: Мұнда Ерт інді тасылуының көлемдік жылджамдығы; ( l- қуыс ұзындығы; r- қуыс радиусы; - сұйық тұтқырлығы) Фильтрация құбылысы судың қан тамырлары қабырғалары арқылы тасылу процестерінде маңызды роль атқарады.

Изображение слайда
12

Слайд 12

Бейэлектролиттердің тасымалдануы ҚАРАПАЙЫМ ДИФФУЗИЯ ЖЕҢІЛДЕТІЛГЕН ДИФФУЗИЯ

Изображение слайда
13

Слайд 13

Қарапайым диффузия Диффузия процесін Фиктің заңы сипаттайды: х өсіне қарай бағытталған заттың ағыны ( J ) қозғаушы күшке ( dc / dx концентрацияның градиентіне) пропорционалды болады. [1] мұнда D – диффузия коэффициенті см 2  с -1, температура мен ортадағы заттың қозғалғыштығынан тәуелді: D = RTu. [2] мұнда R – газды тұрақты шамасы, T – абсолютті температура u – ортадағы заттың қозғалғыштығы. J – заттың ағыны, мөлшерлігі моль  см 2  с -1. Бұл теңдеу Нернст-Планктің жалпы теңдеуінің жеке оқиғасы болып табылады: [3] мұнда c – иондардың х жазықтығындағы концентрациясы u – қозғалғыштық – х осі бойынша электрохимиялық потенциалдың өзгеруі (тасымалдайтын бөлшіктер зарядталмаған).

Изображение слайда
14

Слайд 14

Жұқа мембраналар арқылы стационарлы диффузия жағдайында dc / dx = const. Егер де қалындығы h мембрананың шектерінде концентрациялар тұрақты болса (с 1 ’ и c 2 ’ ), және олар шаятын ерітінділерінің концентрацияларымен келесі қатынаста болса: c 1 ’ =  c 1 c 2 ’ = c 2 мұнда  – үлестіру коэффициенті Бұл жағдайда мембрана арқылы ағын төмендегідей есептеледі: мұнда – берілген зат үшін мембрананың өткірлігі см  с -1  – үлестіру коэффициенті, берілген заттың липофильдігін көрсетеді u – мембранадағы заттың қозғалғыштығы Мембрананың гидрофобты бөліміне ену үшін немесе тар мембраналық саңылау арқылы өту үшін бейэлектролиттер алдыменен дигидратациялау керек, яғни, (– COOH –, – OH –, – NH 2 –) полярлы топтарының су дипольдерімен әрекеттерге түспеу үшін энергия жұмсалу керек. Бұнымен байланысты бірқатар бейэлектролиттер үшін мембрананың өткірлік коэффициенті температурадан тәуелді болады. Диффузия арқылы мембрана арқылы түрлі қосылыстар өте алады, бірақ та бұған қарамастан АМҚ мен моносахаридтердің ең кішкентай молекулалары диффузия арқылы өте алмайды

Изображение слайда
15

Слайд 15

Жеңілдетілген диффузия Жеңілдетілген диффузия тасылаттын зат концентрациясы көп жақтан концентрациясы аз аз жаққа қарай тасылуы. Жеңілдетілген диффузия тасығыш – молекулалардың қатысуымен жүреді. Мысалы, антибиотик валиномицин – калий иондарының тасығышы. Ол молекулалар мембранада диффузиялау арқылы калий молекулаларын мембрана арөылы тасиды және олардың кейбіреулері, иондарды мембрананың басқа эағы бойынша ертіндіге береді. Жеңілдетілген диффузия ферменттік процестеріне ұқсас. Заттың тасымалдауының бастапқы жылдамдығы Михаэлис-Ментеннің теңдеуіне ұқсас теңдеумен сипатталады: мұнда S0 – сыртқы ерітіндегі заттың концентрациясы. Бастапқы уақыттағы ішіндегі заттың концентрациясы - Si =0. S0 өскен сайын бүкіл тасымалдаушылар байланады да әрқарай диффузияның жылдамдығы өспейді.

Изображение слайда
16

Слайд 16

Ионофор молекуласының құрылысы Ионофор молекуласының құрылысы (валиномицин молекуласының): а) химиялық формуласы - [L – лактат – L – валин – D – гидроксиизовалериат – D - валин ] ; б) жалпы түрі;

Изображение слайда
17

Слайд 17

Жеңілдетілген диффузия мен қарапайым диффузиядан айырмашылығы: Тасымалдаушы қатысуымен заттың тасылуы көп ұлғаяды; Жеңілдетілген диффузияның қанығу қаситең бар: диффузия мембрананың бір жағында концентрация ұлғаюымен заттың ағын тығыздығы белгілі бір шекті шамаға дейін ғана өседі. Жеңілдетілген диффузия кезінде тасығышпен әр түрлі заттар тасылытын болса тасылатын заттардың бақталастығы байқалады, мұнда бір заттар екіншісіне қарағанда жақсы тасылады, бірдей заттардың қосылуы басқасыныңтасылуын қиындатады. Тасымалдаушылармен әрекеттесетін, төменгі концентрациялы ингибиторларға сезімділік байқалады

Изображение слайда
18

Слайд 18

Қарапайым диффузия (1) мен жеңілдетілген диффузия (2) жағдайында заттардың ағын тығыздының сыыртқы ерітінді концентрациясына тәуелділігі (ішкі концентрация тұрақты деп қабылданады.)

Изображение слайда
19

Слайд 19

Пайдаланылған әдебиеттер: Антонов В.Ф., Черныш А.М., В.И. Пасечник и др. Биофизика. М., Владос, 2000 Владимиров Ю.А. с соавт. Биофизика. М., Медицина, 1983. Рубин А.Е. Биофизика: Биофизика клеточных процессов 2- том. – М. Книжный дом “Университет”, 2000 – 468 с Альбертс Б., Брей Д., Льютс Дж. и др. Молекулярная биология клетки. – М.:Мир, 1994. – Т.1-3. Медицинская биофизика, ред. Самойлов В.О., Л., 2004 478c. Эллиот В., Эллиот Д. Биохимия и молекулярная биология. – М.: НИИ Биомедицинской химии РАМН, 1999.

Изображение слайда
20

Последний слайд презентации: Қарағанды мемлекеттік медицина университеті Медициналық биофизика және

НАЗАРЛАРЫҢЫЗҒА РАХМЕТ!

Изображение слайда