Презентация на тему: Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті

Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Жоспар:
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті
1/24
Средняя оценка: 4.8/5 (всего оценок: 15)
Код скопирован в буфер обмена
Скачать (365 Кб)
1

Первый слайд презентации: Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті

СРС Тақырыбы: Мгнит өрісін қолданатын диагностикалық және терапиялық құралдар. Орындаған: Тобы: Тексерген: Түркістан 2015

Изображение слайда
2

Слайд 2: Жоспар:

Кіріспе: Негізгі бөлім: Магнит өрісі Магниттік терапия Магниттік-резонанстық томография Қорытынды: Қолданылған әдебиетер:

Изображение слайда
3

Слайд 3

Магнит өрісі — қозғалыстағы электр зарядтары мен магниттік моменті бар денелерге ( олардың қозғалыстағы күйіне тәуелсіз ) әсер ететін күштік өріс. Магнит өрісі магниттік индукция векторымен (В) сипатталады. В- ның мәні магнит моменті бар қозғалыстағы электр зарядына және денелерге өрістің берілген нүктесінде әсер етуші күшті анықтайды. “Магнит өрісі ” терминін 1845 ж. ағылшын физигі   М. Фарадей   енгізген. Ол элетр өзара әсер сияқты магнит өзара әсер де бірыңғай материялық өріс арқылы беріледі деп санаған. Электр- магниттік өрістің классикалық теориясын   Дж.Максвелл   жасаған (1873), ал кванттық теориясы 20 ғасырдың 20-жылдары жасалды ( Өрістің кванттық теориясы ). Макроскоп. Магнит өрісінің көздері — магниттелген денелер, тогы бар өткізгіштер және қозғалыстағы зарядталған денелер. Бұл көздердің табиғаты бір : Магнит өрісі зарядталған микробөлшектердің (электрон, протон, ион), сондай-ақ, микробөлшектердің меншікті ( спиндік ) магнит моменті болуының нәтижесінде пайда болады (Магнетизм).

Изображение слайда
4

Слайд 4

Айнымалы магнит өрісі электр өрісінің, ал электр өрісі магнит өрісінің уақыт бойынша өзгерісі нәтижесінде пайда болады. Электр және магнит өрістері, олардың бір-бірімен өзара әсерлері Максвелл теңдеуімен толық сипатталады. Магнит өрісінің   кернеулік  (Н) мен магнит  индукциясы (В) — өрістің күштік сипаттамасы. Кернеулік векторы өріс пайда болған орта қасиетіне тәуелсіз шама болса, индукция векторы қарастырылатын денедегі қорытқы өрісті сипаттайды. Сондай-ақ, индукция векторы магнит өрісінде қозғалған зарядқа әсер ететін күшті, магнит моменті бар денеге магнит өрісінің тигізетін әсерін, өріс тарапынан байқалатын басқа да әсерлерді анықтайды.

Изображение слайда
5

Слайд 5

Магнит өрісі заттың ( ортаның ) оптикалық қасиетіне және электр-магниттік сәуле шығару құбылысының затпен әсерлесу процесіне елеулі ықпал жасайды, өткізгіштер мен шала өткізгіштерде гальваномагн. құбылыстар мен термомагн. құбылыстарды туғызады. Магнит өрісі әдетте әлсіз (500 Э- ға дейін ), орташа (500 Э — 40 кЭ ), күшті (40 кЭ — 1МЭ) және аса күшті (1МЭ-ден жоғары ) болып бөлінеді. Іс жүзінде бүкіл электртехника, радиотехника мен электроника әлсіз және орташа магнит өрісін пайдалануға негізделген. Әлсіз және орташа магнит өрісі әдетте тұрақты магнит, электрмагнит, суытылмайтын   соленоид, асқын өткізгіш магниттердің көмегімен алынады. Күшті магнит өрісін алуда асқын өткізгіш соленоидтар (150 — 200 кЭ ), сумен салқындатылатын соленоидтар (250 кЭ-ға дейін ), импульстік соленоидтар (1,6 МЭ) қолданылады. Аса күшті магнит өрісі бағытталған жарылыс ( қопарылыс ) әдісімен алынады.

Изображение слайда
6

Слайд 6

Магнит өрісінің организмге тигізетін әсері мен тірі организм туғызатын магнит өрісін зерттейтін биофизиканың бір саласын магниттік биология деп атайды. Магнит өрісінің адам организміне әсері өте ерте заманнан-ақ зерттелген.Магнит өрісі нерв жүйесіне жақсы әсер ететінін орыс ғалымы С.П.Боткин ашқан. Тіпті магнит өрісімен кез-келген ауруды емдеп жазуға болады деп ғылымда дәлелденген. Магнит өрісі нерв жүйесіне тежегіштік әсер етеді. Ал қан айналым жүйесінде, қан тамырларының кеңеюін байқауға болады. Өте күшті магнит өрісінің әсерінен микроорганизмдер өсу жылдамдығы және оның өсу сипаты өзгеріске ұшырайды.

Изображение слайда
7

Слайд 7

Диагностикалық және терапевтік құралдардың ішінде табиғаты бойынша электромагниттік (ЭМ) қолданылатын медициналық құралдар ең көп таралған, әрі жиі қолданылатындар санатына жатад. •   Осындай ЭМ жататын электр өрісі мен оның потенциялын, электір кедергісін, магнит өрісін және ЭМ тербелістер мен толқындарды диагностикалық және терапиялық мақсаттарда қолданады Адам ағзасына тұрақты немесе айнымалы электр тогымен немесе магнит өрістерімен әсер ету әдістері электро физикалық әдістер қатынасына жатады.Жиілігіне сәйкес ол факторлар былай бөлінеді :

Изображение слайда
8

Слайд 8

Төменгі жиілікті 0-20гц Дыбыс жиілігіндегі (ДЖ) 20гц-20кГц Ультрадыбысты жиілік (УДЖ) 20кГц-200кГц Жоғары жиілікті (ЖЖ) 200кГц-30мГц Ультражоғары жиілікті (УЖЖ) 30МГЦ-300МГц Аса жоғары жиілікті (АЖЖ) 300МГц-тен жоғары

Изображение слайда
9

Слайд 9

Магниттік терапия (МТ) – деп, кернеулігі мен жиілігі ə р түрлі, тұрақты ж ə не айнымалы магнит өрістерін (МӨ) емдік мақсатта қолдану ə дісін атаймыз. Магнит өрісін емдік мақсатта қолданудың тарихы ежелгі д ə уірден басталады. Аристотель, Плиний, Гален ж ə не Працельстердің еңбектерінде «магнит тасының » емдік қасиеті бар екендігі айтылып, оны емшілікте қолдануды ұсынған. Көп уақытқа дейін бұл физикалық фактордың биологиялық ə серінің механизмі толық ж ə не жеткілікті түрде зерттелмегендігі магниттік терапияны емдеу саласында кең түрде қолданылуына кедергі болды. Бұл кемшілік соңғы 20-25 жыл ішінде жойылды. Қазіргі уақытта Америкалық, Европалық ж ə не халықаралық электромагниттік биологтар ассоциялары мен Ресейдің биофизика институтының (РҒА-РАН) жүргізген ғылыми-зерттеу ж ə не эксперименттік жұмыстары арқасында МТ теориялық негізі жасалынып, медицина саласында кеңінен қолданылуда. Осы зертетулердің н ə тижесінде айнымалы ж ə не импульсті МӨ- нің биологиялық ə сері тұрақты МӨ салыстырғанда ə лде қайда күшті болатындығы анықталды.

Изображение слайда
10

Слайд 10

Изображение слайда
11

Слайд 11

Болашақ д ə рігерлерге МӨ қолдану туралы тақырыпты талдау кезінде МӨ- нің физикалық сипаттамасын толық түсіндіруге тырысу қажет, ə сіресе оның тұрақты, айнамалы ж ə не импульсті болатындығын, жиіліктеріне байланысты төменгі ж ə не жоғары жиілікті болып бөлінетіне, олардың бір бірінен негізгі айрамашылығын, сандық сипаты (индукция, кернеулік, магнит ағыны т.б.) мен өрістің кеңістікте таралу ерекшелігіне басты назар аудару керек, бұл ақпарттар кейін МӨ қолданатын медициналық құралдарды пайдалану кезінде қажет болатын м ə ліметтер болып табылады. Енді МӨ биологиялық жүйеге тигізетін ə серін талдайық. Айнымалы ж ə не импульсті МӨ биологиялық ə сері н ə тижесінде ұлпалардағы атомдар мен биомолекулардың ж ə не еркін радикалдардағы электрондардың магниттік моментері МӨ бойымен бағдарданып орналасады.

Изображение слайда
12

Слайд 12

МӨ биологиялық ұлпаларға ə серінің тағы бір көрнісі ретінде ағзада МӨ-не өте сезімтал биогендік магнетикттердің болуына байланысты байқалатын құбылыстарды атауға болады. Мұндай денелерге меланоциттер жатады, оның ионы құрамында көп мөлшерде темір, кобальт ж ə не органикалық радикалдар болуы МӨ- нің қан тамырына ə серін күшейтеді. Айнымалы МӨ мен ағза арасындағы ə серлесудің н ə тижесінде адам ағзасында байқалатын құбылыстар қатарына қан тамырларында электр потенциалы градиентінің пайда болуын атауға болады. Мұндай құбылысты магнитоэлектрлік ə сер деп атаған ж ə не ол қанның қозғалысы ə серінен пайда болады. Егер МӨ индукциясы 50 мТл, қанның ағу жылдамдығы 100 см/с болса, қан тамырларында пайда болатын электр потенциалының градиенті 0,14 мВ/см тең болар еді.   Биофизиктердің жүргізген зертетулері МӨ мен нерв биотоктары арасындағы өз ара ə сер н ə тижесінде рецептор жүйесін тітіркендіретін пульсті тербелістер пайда болады. Міне осындай құбылыстар МӨ- нің белоктардың синтезіне, мембрана арқылы тасымалдау процесіне, өсіп - өнуге, ауырсынуды сезінуге т.б. ə сер ететіндігі анықталды.

Изображение слайда
13

Слайд 13

Интенсивтілігі төмен МӨ биологиялық денелерге ə сері н ə тижесінде онда жылу бөлінбейді, бұл ə сіресе индуктивтілігі 30-60 мТл айнымалы ж ə не импульсті магнит өрісінде кезінде жақсы байқалады. Ə сер ету н ə тижесінде денеде жылу бөлінетін ультрадыбыс, ультра жоғары жиілікті, дециметрлі, т.б. сфияқты терапиялық емдік шараларды қолдануға болмайтын жағдайларда немесе олардың ə серінен емделетін денеде обострение байқалатын жағдайларда МӨ жоғарыдағы аталған қасиеті пайдаланады. Айнымалы МӨ эпилепсия кезінде гипоталамус пен мидың алдыңғы діңгегі аймағына ə сер ету, ми ісігіне, бас сүйектік зақымдануы кезінде, мидағы қан айналысының бұзылуы т.б. кезінде қолдану жақсы н ə тиже беретіндігін клиникалық зерттеулер д ə лелдеп отыр.             Жүргізілген ғылыми-зерттеу жұмыстары н ə тижесінде төменгі жиілікті ж ə не жоғары жиілікті магнит өрістерінің (ТЖМӨ ж ə не ЖЖМӨ) ə серлері бір бірінен өзгеше болатындығы анықталды. Осыған с ə йкес МӨ емдік мақсатта қолданауда төменгі жиілікті магнитотерапия (ТЖМТ) ж ə не жоғары жиілікті магнитотерапия (ЖЖМТ) деген екі бағыт бар.

Изображение слайда
14

Слайд 14

ТЖМТ деп индуктивтілі 30-40 мТл болатын, жиілігі 50 Гц дейінгі, кейде 700-1000 Гц арасындағы айнымалы ж ə не импульсті МӨ емдік мақсатта қолдану ə дісін атаймыз. ТЖМӨ ұлпаларда құйынды ток тудырады, соның ə серінен зат алмасу ж ə не микроциркуляциялық процестердің жүруі жылдамдайды, бірақ мұндай құбылыстар кезінде ортада жылу бөлінбейді. ТЖМТ мұндай қасиеті оны жылудың кері ə сері бар ауруларды емдеуде қолдануға мүмкіндік береді. Биологиялық денелердің магниттік өтімділігінің жоғары болуы МӨ энергиясының аз шығынмен денеге терең енуіне ж ə не ағзаның кез келген аймағын емдеуге мүкіндік береді. Сонымен қатар мұндай МӨ нерв жасушаларының қозуын төмендетін, тыныштық потенциалын жоғарылататын қабілеті себебінен ағзаға немесе оның мүшелеріне седативтік ə сер тигізеді. ТЖМТ қабынған жасушаның мембаранасының өтімділігінің қалпына келтіру арқылы ісінуді қайтарады, соның салдарынан ағзадағы қабыну азаяды, ауырсыну басылады.         ТЖТМ арқылы орталық нерв, эндокриндік жүйелердегі патологиялық ауытқуларды емдеуде жақсы н ə тиже беретіндігі, сонымен қатар мұндай МӨ ағзаның қатерлі ісіке қарсы реакциясының күшейтіндігін анықтады.

Изображение слайда
15

Слайд 15

Жалпы интенсивтілігі мен жиілігі төмен МӨ арқылы мұнанда басқа көптеген аурулар емделеді. Осы мақсатта МӨ индукциясы 30 -35 мТл болатын «ЭДМА», « Магнитер », «Полюс-2Д», т.б. құралдар қолданылады.          ЖЖМТ деп пациенттің емделетін денесіне немесе мүшесіне жақын жерге орнатылған кабель арқылы жоғары (13,56 МГц), ультра жоғары (27,12 ж ə не 40,68 МГц) жиіліктегі токтарды өткізу н ə тижесінде пайда болатын ə серлерге негізделген емдеу ə дісін атаймыз. Бұл ə дісте жоғары немесе ультра жоғары токтың магниттік құраушысы пациент денесіне терең еніп, онда құйынды ток өндіреді, соның н ə тижесінде денеде жұтылған жоғары жиілікті МӨ энергиясы көп мөлшерде жылуға айналады. Ол ə сіресе қан, лимфа секілді өткізшігті сұйық орталарда, су молекулалары мол болатын бұлшық ет ж ə не паренхиматозды ұлпалдарда көп бөлінеді. ЖЖМТ басты ерекшелігі ретінде ұлпаларда 4-6 см тереңдікте жылу аймақтарын жасауын атауға болады. Мұндай аймақтарда пайда болған жылу көп уақыт бойы сақталады ж ə не оның ə серінен қан, лимфа айналымы күшейеді, метаболикалық процестердің белсенділігі артады. ЖЖМТ үшін «ИКВ-4» т.б. құралдар қолданылады.

Изображение слайда
16

Слайд 16

Электрондық-парамагниттік резонанс. Электромагниттік толқынның магнит өрісінің әсерінен атом бір энергетикалық деңгейден екінші энергетикалық деңгейге өтеді. Осы құбылысты 1944 жылы Е.Р.Зайковский ашқан және ол электрондық парамагниттік резонанс деп аталады. Атом бір энергетикалық деңгейден екінші деңгейге тек қана белілі бір жиілікте ғана өтеді, олай болса. бұл резонанстық сипат алады. Энергетикалық деңгейлерге өту атомдардың магнит моментіне байланысты болады ( электронның магнит моментінен бөлек, ядролық магниттік момент бар екенін ескере кетейік ). Бұл құбылыс тек парамагниттік заттарда ғана байқалады. Диамагнетиктерде атомдардың магнит моменті нөлге тең, сондықтан резонанс құбылысы болмайлды.

Изображение слайда
17

Слайд 17

Изображение слайда
18

Слайд 18

Электромагниттік толқынның әсерінен атом жоғарғы энергетикалық деңгейге қандай ықтималдылықпен өтсе, төменгі деңгейге өту ықтималдылығы да тура сондай. Егер атом жоғарғы энергетикалық деңгейге өтсе, элетроомагниттік толқынның энергиясы азаяды және керісінше төменгі деңгейге өтсе – көбееді. Егер парамагниттік жылулық тепе теңдікте болса, онда атомдар энергетикалық деңгейлерге Больцман ережесі бойынша тарайы. Олай болса энергиясы аз атомдардан жоғары энергиялы энергиялы атомдар саны көп болады. Соның нәтижесінде толқынның интенсивтілігі азаяды – парамагниттік электромагниттік толқынды жұтады, сол себептен ол қызады. Электрондық-парамагниттік резонансты зерттеуге арналған аспапты радиоспектрометр дейді.

Изображение слайда
19

Слайд 19

Ядролық магниттік резонанс. ЯМР- деп тұрақты магнит өрісіндегі парамагниттік ядролардың электромагниттік толқын энергиясын жұтуы кенет өтетін құбылысты айтады.Биологиялық объектілерде парамагниттік ядролар аса көп. Флюоресценттік, ЭПР және ЯМР әдістері арқылы мембранадағы фосфолипидтер молекулаларының қозғалғыштығы өте үлкен,ал тұтқырлығы аз болатыны дәлелденді. Липидтердің тұтқырлығы аз болғанда олар тек қозғалады екен, ал тұтқырлық аз болғанда олар тез қозғалады екен, ал тұтқырлық көп болса, керісінше баяу қозғалады екен. Липидтік молекулалардың қозғалғыштығының үлкен болуы латеральдық диффузияға әсер етеді. Летальдық диффузия деп липидтер мен ақуыздар молекулаларының мембрана жазықтығында хаостық жылжулық қозғалысын айтады.

Изображение слайда
20

Слайд 20

Изображение слайда
21

Слайд 21

Леталдық диффузия липидтердің қатар орналасқан молеклалары орындарын өте тез ауыстырады.Осындай орын ауыстыру нәтижесінде молекула мембрана бетін жанай қозғалады. Жасуша мембранасының бетімен t уақыт ішінде қозғалған молекулалар тәжірбие жүзінде флюоресценттік белгі әдісімен анықталған. Флюоресценттік белгі деп флюоресценттік молекулалар тобынының зерттелген молеклалармен қосылысын айтады. Флюоресценттік белгілер жасушаның бетімен қозғалатын молеклаларда флюоресценттік молекулаларға айналдырады. Сондықтан   флюоресценттік жарықты шығаратын молеклаларды микроскоп арқылы зерттеуге болады.

Изображение слайда
22

Слайд 22

Магниттік-резонанстық томография  ( magnetic resonance imaging, MRI), магниттік-резонанстың көмегімен бейнелерді компьютерлік жолмен жасау. Зиянды болу қаупі бар  тентгендік   және   гамма- сәулелерді   пайдаланбай-ақ магниттік-резонанстың көмегімен алынған құрылымдық және   биохимиялық   ақпарат медициналық   патологияларға   диагноз   қоюда құндылығы өте жоғары. Бұл   технология   ісіктерді анықтау және таратпау үшін, жұмсақ ұлпалардан тұратын мидың, жүректің және басқа ағзалардың суретін түсіру үшін баға жетпес құрал. Дегенмен бұл түсірілімді түсіру барысында пациентке ыңғайсыздық тудыратын жіңішке трубада қозғалыссыз жатуы керек. Аты аталған бұл әдістің тағы бір кемшілігі медицинада суреттерді түсіретін басқа аппарат түрлерімен салыстырғанда бұл құралда сканерлеуге ұзақ уақыт кетеді, бұл өз кезегінде ұлпалық қысқаруға сезімтал болғандықтан, көкірек қуысын немесе асқазанды сканерлеуге жарамсыз етеді. Бірақ MRI технологиясының артықшылығы басқа технологияларға қарағанда сау мен  ауру   ұлпалардың айырмашылығы мен қарама-қарсылығын жоғары дәрежеде ала алғандықтан медициналық диагноз қоюда таптырмайтын құрал болып саналады.

Изображение слайда
23

Слайд 23

Қорытынды Қорытындылай келе, электр және магнит өрістерінің әсер ету әдістерінің медицинада маңызы зор. Бұл әдістер бойынша біз көптеген ауруларды емдей аламыз. Әр әдістің өзінің   артықшылығы бар. Бірақ әр   әдістің ең маңыздысы, бұл  осы өрістердің әсерінен иондардың қозғалысқа түсіп, жылу бөлуі болып табылады.

Изображение слайда
24

Последний слайд презентации: Қ.А Яасауи атындағы қазақ-түрік халықаралық университеті

Қолданылған әдебиеттер : Интернет материалдары : Magister.kz, stud.kz 2.   Байзақов, « медициналық биофизика». 3.   Қазақстан ұлттық энциклопедиясы. 2004жыл. 4.  ҚСЭ, 12 том 5.Көшенов Б, « медициналық биофизика».

Изображение слайда