Презентация на тему: 11 дәріс. Липидтер алмасуы

№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
Дәрістің жоспары
Липидтердің жіктелуі
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
3-шы тобы: Липидтердің негізін салушылар мен туындылары
Май қышқылдар
ТАГ маңызы
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
Фосфолипидтердің (ФЛ) маңызы
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
Сфингомиелин-миелин қабықтарының және мидің, жүйке тіні жасушаларының мембранасының негізгі компоненті.
Биологиялық мембрана
Холестериннің (ХС) маңызы
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
КҚМҚ маңызы
Ішек қуысында өтетін процестер
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
Жұп өт қышқылдары
Мицелла түзілуі
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
Ішек қабырғасында өтетін процестер
ТАГ-нің β -моноглицеридті жолмен түзілуі
5. Хиломикрондар түзіледі.
Хиломикрондардың (ХМ) құрамы
Липидтер алмасуындағы өкпенің ролі:
Бауырдың ролі
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
№11 дәріс. Липидтер алмасуы.
Май тінінің ролі
Сұрақтар
1/33
Средняя оценка: 4.9/5 (всего оценок: 54)
Код скопирован в буфер обмена
Скачать (954 Кб)
1

Первый слайд презентации: 11 дәріс. Липидтер алмасуы

Биохимия кафедрасы Жақыпбекова Салтанат Сеилбековна

Изображение слайда
2

Слайд 2: Дәрістің жоспары

Липидтердің жіктелуі. Липидтердің негізгі өкілдері. Олардың маңызы. Ішек қуысында өтетін процестер. Ішек қабырғасында өтетін процестер. Липидтер алмасуындағы өкпенің, бауырдың, май тінінің ролі.

Изображение слайда
3

Слайд 3: Липидтердің жіктелуі

Липидтер- суда ерімейтін, органикалық еріткіштерде (эфир, хлороформ, бензолда) еритін заттар тобы. ЛИПИДТЕР Қарапайым Күрделі 1.Глицеридтер: Триацилглицериндер (ТАГ) Диацилглицериндер (ДАГ) Моноацилглицериндер (МАГ) 2. Стеридтер 3.Балауыз Фосфолипидтер: Глицерофосфолипидтер (спирт-глицерин) сфинголипидтер (спирт-сфингозин) 2. Гликолипидтер

Изображение слайда
4

Слайд 4

Изображение слайда
5

Слайд 5: 3-шы тобы: Липидтердің негізін салушылар мен туындылары

Май қышқылдары Глицерин Холестерин Майда еритін витаминдер Майда еритін гормондар (стероидты гормондар, эйкозаноидтар).

Изображение слайда
6

Слайд 6: Май қышқылдар

қаныққан моноқанықпаған Көп қанықпаған С n H 2n+1 COOH Пальмитин қ-лы (16:0) С 15 Н 31 СООН Стеарин қ-лы (18:0) С 17 Н 35 СООН Олеин қ-лы (18:1) С 17 Н 33 СООН Линоль қ-лы (18:2) С 17 Н 31 СООН Линолен қ-лы (18:3) С 17 Н 29 СООН Арахидон қ-лы (20:4) С 19 Н 31 СООН

Изображение слайда
7

Слайд 7: ТАГ маңызы

1. Энергия көзі. 1г майлар тотыққанда 38,9 кДж энергия бөлінеді. 2. Эндогенді судың көзі. 100 г май тотыққанда 107 г су түзіледі. 3. Еріткіштік қызметі- майда еритін витаминдердің сіңірілуіне қажет. 4. Дене температурасын тұрақты ұстап тұруға қатысады. 5. Мүшелер мен тіндерді механикалық зақымдалудан қорғайды.

Изображение слайда
8

Слайд 8

Изображение слайда
9

Слайд 9: Фосфолипидтердің (ФЛ) маңызы

Құрылымдық ролі – биологиялық мембраналарды түзеді. Хиломикрондар мен липопротеиндердің құрамына кіріп қан арқылы суда ерімейтін липидтерді тасымалдауға қатысады. Кефалиндер (фосфатидилэтаноламин) қанның ұюына қатысады. Липотроптық қызметі- бауырды май басудан қорғайды. Сурфактант құрамына кіріп өкпедегі қалыпты тыныс алуды қамтамасыз етеді.

Изображение слайда
10

Слайд 10

Изображение слайда
11

Слайд 11: Сфингомиелин-миелин қабықтарының және мидің, жүйке тіні жасушаларының мембранасының негізгі компоненті

Изображение слайда
12

Слайд 12: Биологиялық мембрана

Изображение слайда
13

Слайд 13: Холестериннің (ХС) маңызы

1.Құрылымдық ролі- биологиялық мембрананың липидтерінің 30% құрайды. Оның сұйық күйін қамтамасыз етеді. 2. Диэлектрик қызмет атқарады- нерв тінінде миелин қабығын түзе отырып нерв импульстерінің жылдам берілуіне қатысады. 3. ФЛ-тер құрамындағы КҚМҚ пероксидтік тотығудан қорғайды.

Изображение слайда
14

Слайд 14

4. Пластикалық қызметі-холестериннен өт қ-ры, стероидты гормондар, Д 3 витамині түзіледі. 5. ХС-нен канцерогенді қосылыстар түзілуі мүмкін. 6. ХС алмасуы бұзылғанда атеросклероз, өт-тас ауруы дамиды.

Изображение слайда
15

Слайд 15

Изображение слайда
16

Слайд 16: КҚМҚ маңызы

Оларды алмастырылмайтын, эссенциалды май қ-ры және витамин Ғ деп те атайды. ФЛ-тер құрамына кіріп, мембрананың сұйық күйінде болуын қамтамасыз етеді. Антиатерогенді эффект көрсетеді. Қанның ұюын төмендетеді. Инфекциялық ауруларға төзімділігін арттырады. Арахидон қ-нан эйкозаноидтар деген гормон тәрізді заттар түзіледі.

Изображение слайда
17

Слайд 17: Ішек қуысында өтетін процестер

Майлардың эмульсиялануы. Липидтердің гидролизі (қорытылуы). (Гидролазаларды қара). 3. Мицелланың түзілуі. 4. Сіңірілу. Эмульсиялану- ащы ішекке түскен ірі май тамшылар ішектің жиырылуы және эмульгаторлар (жұп өт қ-ры, ФЛ, белоктар) әсерінен ұсақ май тамшыларына ыдырайды.

Изображение слайда
18

Слайд 18

Эмульгаторлар- беткі-активті заттар, май тамшыларының бетіне адсорбцияланып, беткі керілу күшін төмендетеді. Жұп өт қ-дар ұсақ май тамшыларының бетіне адсорбцияланып оны бір текті теріс зарядтайды. Зарядтар өзара тебісетіндіктен эмульсия тұрақты болады. Эмульсия құрамындағы ТАГ, ФЛ, ХС эфирлері ұйқы безі және ішек сөлінің ферменттерінің әсерінен гидролизге ұшырайды.

Изображение слайда
19

Слайд 19: Жұп өт қышқылдары

Изображение слайда
20

Слайд 20: Мицелла түзілуі

Суда ерімейтін липидтердің гидролиз өнімдері – β -МАГ, ұзын БМҚ (көміртек атомы 10-нан жоғары), ХС мицелла құрамында ішек қабырғасына түседі. Мицелла гидрофобты ядро мен гидрофилді қабаттан тұрады. Ядро құрамына β -МАГ, ұзын БМҚ, ХС, ал гидрофилді қабатына жұп өт қ-ры мен ФЛ-тер кіреді. Мицелланың диаметрі 0,005 мкм тең.

Изображение слайда
21

Слайд 21

Суда еритін қысқа тізбекті БМҚ және глицерин ішек жасушасына жеңіл сіңіріліп қақпа венасы арқылы бауырға түседі.

Изображение слайда
22

Слайд 22: Ішек қабырғасында өтетін процестер

Мицелла ыдырайды. Липогенез – ТАГ синтезі β -моноацилглицеридті жолмен жүреді: β -МАГ + 2ацил-КоА ТАГ +2Н S КоА 3. Липонеогенез. 4.Липолиз СО 2 мен Н 2 О дейін. Липидтер толық тотыққанда өте көп АТФ түзіледі.

Изображение слайда
23

Слайд 23: ТАГ-нің β -моноглицеридті жолмен түзілуі

Изображение слайда
24

Слайд 24: 5. Хиломикрондар түзіледі

Қан арқылы суда ерімейтін липидтер (ТАГ, ХС мен оның эфирлері) жеке күйінде тасымалдана алмайды. Олар капиллярлардың бітеліп қалуына (май эмболиясына) әкелуі мүмкін. Сондықтан ішек қабырғасында хиломикрондар (ХМ), ал бауырда липопротеиндер түзіледі. Олар қан арқылы липидтерді тасымалдайтын формалар.

Изображение слайда
25

Слайд 25: Хиломикрондардың (ХМ) құрамы

ХМ-дар гидрофобты ядро мен гидрофилді қабаттан тұрады. Гидрофобты ядро құрамына ТАГ-80%, ХС мен оның эфирлері -11%, ал гидрофилді қабатқа ФЛ-7% мен апобелок -2% кіреді. Оның диаметрі 0,1-0,5 мкм (1,5 мкм) дейін болады. ХМ-дар үлкен және тұрақсыз болғандықтан, ішек жасушасынан лимфа жүйесіне түседі. Кеуде лимфа өзегі арқылы, оң жүрекке, кейін өкпеге келеді.

Изображение слайда
26

Слайд 26: Липидтер алмасуындағы өкпенің ролі:

Баръерлік-тосқауыл- ХМ-дар қорға жиналады, ал қанда липидтер азайса, олар өкпеден қанға бөлініп шығады. ХМ-дар құрамындағы ТАГ липолизге ұшырайды. Глицерин мен БМҚ толық тотыққанда көп энергия бөлінеді. Энергия өкпенің жұмысына және жутылған ауаны жылытуға қатысады.

Изображение слайда
27

Слайд 27: Бауырдың ролі

Липогенез фосфатидтік қ-лы арқылы: АТФ АДФ 2ацил-КоА 2Н S КоА Глицерин Глицерофосфат Н2О Н3РО4 ацил-КоА Н S КоА Фосфатид қ-лы ДАГ ТАГ ЦМФ ЦДФ-холин фосфатидилхолин (фосфолипид)

Изображение слайда
28

Слайд 28

ТАГ пен ФЛ-дің синтезі - бәсекелес процестер. ФЛ-тер синтезіне липотропты факторлар-азотты негіздер (холин, этаноламин, серин) қажет. Егер олар жеткіліксіз мөлшерде болса, ФЛ-тер синтезі азаяды, ал ТАГ түзілуі жоғарылайды, бауырды май басып кетеді. 2. Липонеогенез. 3. ХС (80%) және оның эфирлері түзіледі. 4. Кетон денелері синтезі жүреді.

Изображение слайда
29

Слайд 29

5. БМҚ синтезі. 6. Апобелоктар мен липопротеиндер (ЛП) түзіледі. ТӨТЛП ТТЛП ТЖЛП пре- β -ЛП β -ЛП α -ЛП 55%ТАГ 50% ХС 50%белок ТАГ-ты ХС-ді басқа ХС-ді тіндерден май тініне тіндерге бауырға Т А С Ы М А Л Д А У

Изображение слайда
30

Слайд 30

Изображение слайда
31

Слайд 31

Клиникада атерогенді индекс есептеледі. Қалыпты жағдайда индекс: β -ЛП/ α -ЛП =3. Жүректің ишемиялық ауруы, атеросклероз кезінде индекс 3-тен жоғары болады. 7. Липолиз жүреді. 8. Глицериннің тотығуы. 9. БМҚ β -тотығуы. 10. Холестериннің өт қ-на тотығуы.

Изображение слайда
32

Слайд 32: Май тінінің ролі

ТАГ қорға жиналады. Липогенез. Липонеогенез (негізінде көмірсулар алмасуының аралық өнімдерінен). Липолиз глицерин мен БМҚ-ға дейін. Олар басқа тіндерде пайдаланылады. БМҚ қандағы альбуминмен байланысып тасымалданады.

Изображение слайда
33

Последний слайд презентации: 11 дәріс. Липидтер алмасуы: Сұрақтар

Қандай спирт ТАГ құрамында болады? Қандай липидтер миелин қабатына көп мөлшерде кіреді? Қандай май қышқылдар ағзада түзілмейді? Қандай заттардың сіңірілуіне мицелла қажет болады? Қандай липопротеиндер атерогенді болады?

Изображение слайда